Tiền thai sản khi sinh con gồm hai khoản: tiền hưởng trong thời gian nghỉ, mỗi tháng bằng 100% bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội của 6 tháng gần nhất trước khi nghỉ, và trợ cấp một lần bằng 2 lần mức tham chiếu cho mỗi con, tức 5.060.000 đồng từ 01/07/2026. Nhận định của bài: con số quyết định tiền thai sản là tiền lương đóng bảo hiểm của 6 tháng trước khi nghỉ, không phải lương thực nhận, nên một hợp đồng khai lương đóng thấp sẽ lộ ra đúng lúc người lao động cần tiền nhất.
Cụm "cách tính tiền thai sản" có khoảng 1.300 lượt tìm mỗi tháng (Semrush, 26/09/2026). Bài đi từng bước theo Luật Bảo hiểm xã hội 41/2024/QH15 và Luật Dân số 113/2025/QH15, kèm công cụ tính tiền thai sản chạy theo luật có hiệu lực tại ngày sinh.
Bước 1: kiểm tra điều kiện đóng đủ 6 tháng trong 12 tháng
Điều 50 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 yêu cầu lao động nữ sinh con đã đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc từ đủ 6 tháng trở lên trong 12 tháng liền trước khi sinh. Hai trường hợp riêng:
- Đã đóng từ đủ 12 tháng trở lên mà khi mang thai phải nghỉ dưỡng thai theo chỉ định của bác sĩ: chỉ cần đủ 3 tháng trong 12 tháng trước khi sinh.
- Phải nghỉ việc để điều trị vô sinh: đủ 6 tháng trong 24 tháng trước khi sinh.
Người đủ điều kiện mà nghỉ việc trước khi sinh vẫn được hưởng chế độ khi sinh con và trợ cấp một lần; thời gian hưởng khi đó không tính là thời gian đóng bảo hiểm. Tháng sinh con được xác định theo giấy chứng sinh, và 12 tháng được đếm ngược từ tháng trước tháng sinh.
Bước 2: đếm thời gian nghỉ, con thứ hai được 7 tháng từ 01/07/2026
| Trường hợp | Mẹ | Cha đang đóng BHXH |
|---|---|---|
| Sinh một con, con thứ nhất | 6 tháng, nghỉ trước sinh tối đa 2 tháng | 5 ngày làm việc; 7 ngày nếu vợ sinh phẫu thuật hoặc con dưới 32 tuần |
| Sinh con thứ hai | 7 tháng | 10 ngày làm việc |
| Sinh đôi | Thêm 1 tháng cho mỗi con từ con thứ hai | 10 ngày làm việc; 14 ngày nếu phẫu thuật; từ con thứ ba thêm 3 ngày mỗi con |
Mức 7 tháng cho con thứ hai lấy từ Luật Dân số 113/2025/QH15 sửa khoản 1 Điều 139 Bộ luật Lao động, hiệu lực 01/07/2026, và Nghị định 168/2026/NĐ-CP ngày 15/05/2026 hướng dẫn điều kiện, thủ tục. Người cha phải bắt đầu nghỉ trong 60 ngày kể từ ngày vợ sinh; nghỉ nhiều lần thì lần cuối cùng cũng phải bắt đầu trong 60 ngày đó.
Bước 3: tính bình quân tiền lương đóng 6 tháng gần nhất
Điều 59 lấy bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc của 6 tháng gần nhất trước khi nghỉ. Nếu lương đóng đổi giữa chừng, cộng 6 tháng rồi chia 6. Ví dụ chị Lan đóng 10.000.000 đồng ba tháng, rồi được tăng lên 12.000.000 đồng ba tháng cuối: bình quân (3 x 10.000.000 + 3 x 12.000.000) / 6 = 11.000.000 đồng.
Ba điểm hay tính sai ở bước này:
- Dùng lương thực nhận hoặc lương gross trên bảng lương thay cho lương đóng bảo hiểm. Luật chỉ lấy tiền lương làm căn cứ đóng.
- Lấy 6 tháng trước tháng sinh thay cho 6 tháng trước khi nghỉ. Người nghỉ trước sinh 1 tháng thì 6 tháng tính lùi từ tháng bắt đầu nghỉ.
- Quên tháng không đóng. Tháng nghỉ không lương từ 14 ngày làm việc trở lên thì không đóng bảo hiểm tháng đó, nên 6 tháng gần nhất có đóng có thể trải dài hơn 6 tháng lịch.
Bước 4: nhân ra tiền nghỉ và cộng trợ cấp một lần
Tiền nghỉ = bình quân lương đóng x số tháng nghỉ. Ngày lẻ tính bằng mức tháng chia 30; riêng người cha và nghỉ khám thai tính theo ngày làm việc, mức một ngày bằng mức tháng chia 24. Trợ cấp một lần = 2 x mức tham chiếu tại tháng sinh x số con. Mức tham chiếu đang bằng lương cơ sở, 2.530.000 đồng từ 01/07/2026, nên trợ cấp là 5.060.000 đồng mỗi con.
Ví dụ giả định: chị Lan sinh một con ngày 15/10/2026, lương đóng 12.000.000 đồng đều 6 tháng, đã đóng đủ 12 tháng. Con thứ nhất: 6 x 12.000.000 = 72.000.000 đồng tiền nghỉ, cộng 5.060.000 đồng, tổng 77.060.000 đồng.
Nếu đây là con thứ hai, thời gian nghỉ lên 7 tháng: 7 x 12.000.000 = 84.000.000 đồng, cộng 5.060.000 đồng, tổng 89.060.000 đồng, nhiều hơn 12.000.000 đồng so với con thứ nhất.
Chồng chị Lan, anh Minh, lương đóng 15.000.000 đồng, vợ sinh thường con thứ nhất: 15.000.000 / 24 x 5 = 3.125.000 đồng. Nếu là con thứ hai, anh được nghỉ 10 ngày làm việc, tức 6.250.000 đồng. Trợ cấp một lần chỉ trả một lần cho mỗi con; người cha chỉ nhận khoản này khi người mẹ không đủ điều kiện mà anh có đóng đủ 6 tháng trong 12 tháng.
Bước 5: dưỡng sức sau sinh và các khoản đi kèm
Trong 30 ngày đầu đi làm lại mà sức khoẻ chưa phục hồi, lao động nữ được nghỉ dưỡng sức (Điều 60): tối đa 10 ngày nếu sinh một lần từ hai con, 7 ngày nếu sinh phẫu thuật, 5 ngày cho trường hợp khác, mỗi ngày bằng 30% mức tham chiếu, tức 759.000 đồng. Năm ngày dưỡng sức là 3.795.000 đồng. Số ngày do doanh nghiệp và công đoàn cơ sở quyết định; người đi làm lại trước khi hết 6 tháng thì không có khoản này.
Trong thời gian nghỉ sinh con, người lao động và doanh nghiệp không đóng bảo hiểm xã hội nhưng thời gian này vẫn được tính là thời gian đóng; quỹ đóng bảo hiểm y tế. Bảng lương tháng nghỉ thai sản phải tắt phần trích bảo hiểm của người đó, và bật lại đúng tháng người lao động đi làm. Tiền thai sản không phải tiền lương do công ty trả nên không tính thuế thu nhập cá nhân.
Hồ sơ và thời hạn: 45 ngày kể từ khi hết nghỉ
Hồ sơ chính là bản sao giấy khai sinh, trích lục khai sinh hoặc giấy chứng sinh của con, cộng giấy tờ riêng cho từng trường hợp như giấy xác nhận nghỉ dưỡng thai. Điều 62 cho người lao động chậm nhất 45 ngày kể từ ngày hết thời gian nghỉ để nộp cho công ty; công ty có 7 ngày làm việc để lập danh sách nộp cơ quan bảo hiểm xã hội; cơ quan bảo hiểm xã hội giải quyết trong 7 ngày làm việc. Người đã nghỉ việc trước khi sinh thì tự nộp thẳng cho cơ quan bảo hiểm xã hội, thời hạn giải quyết 5 ngày làm việc.
Luật đặt hạn chót, không cấm nộp sớm: khi đã có giấy khai sinh, công ty có thể lập hồ sơ ngay để nhân viên nhận tiền trong lúc đang nghỉ, thay vì đợi hết 6 tháng. Việc còn lại là báo giảm lao động tháng bắt đầu nghỉ và báo tăng lại đúng tháng người đó đi làm.
Câu hỏi thường gặp
Tiền thai sản được tính trên lương nào?
Trên bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc của 6 tháng gần nhất trước khi nghỉ, không phải lương thực nhận. Lương đóng 12.000.000 đồng thì mỗi tháng nghỉ được 12.000.000 đồng.
Sinh con thứ hai được nghỉ bao lâu?
Bảy tháng với lao động nữ sinh con thứ hai từ 01/07/2026, theo Luật Dân số 113/2025/QH15 và Nghị định 168/2026/NĐ-CP; người chồng đang đóng bảo hiểm được nghỉ 10 ngày làm việc.
Trợ cấp một lần khi sinh con năm 2026 là bao nhiêu?
Là 5.060.000 đồng mỗi con nếu con sinh từ tháng 7/2026, bằng 2 lần mức tham chiếu 2.530.000 đồng. Con sinh trước tháng 7/2026 tính theo mức 2.340.000 đồng, tức 4.680.000 đồng.
Đóng bảo hiểm chưa đủ 6 tháng có được gì không?
Không có tiền nghỉ sinh con và trợ cấp một lần theo bảo hiểm bắt buộc, trừ trường hợp dưỡng thai đã đóng từ 12 tháng trở lên. Nếu người chồng đủ 6 tháng trong 12 tháng thì người chồng nhận trợ cấp một lần.
Nghỉ việc trước khi sinh có mất tiền thai sản không?
Không, nếu đã đủ điều kiện đóng trước khi nghỉ việc. Người lao động tự nộp hồ sơ cho cơ quan bảo hiểm xã hội nơi cư trú và vẫn nhận tiền nghỉ sinh con cùng trợ cấp một lần.
