Phần lớn tài liệu về SEO viết cho người làm kỹ thuật: thẻ tiêu đề, tốc độ tải, liên kết nội bộ. Người điều hành doanh nghiệp cần câu trả lời cho câu hỏi khác: bỏ thời gian và ngân sách vào SEO thì doanh nghiệp nhận lại được gì, sau bao lâu, và làm sao biết mình đang đi đúng hướng. Bài này trả lời các câu hỏi đó. Phần kỹ thuật chúng tôi chỉ nhắc tới ở mức đủ để ra quyết định, và dẫn sang các bài chuyên sâu khi cần.
SEO website là gì, nói bằng ngôn ngữ kinh doanh
SEO là viết tắt của Search Engine Optimization, tối ưu cho công cụ tìm kiếm. SEO website là toàn bộ công việc giúp website của doanh nghiệp được Google tìm thấy, hiểu đúng nội dung và xếp ở vị trí cao trong phần kết quả tự nhiên, tức phần không phải trả tiền cho mỗi lượt bấm.
Nếu diễn đạt theo kiểu một kênh bán hàng: mỗi ngày có hàng nghìn người gõ vào Google đúng tên loại sản phẩm hoặc dịch vụ bạn đang bán. SEO là việc đặt doanh nghiệp của bạn trước mắt những người đó, đúng lúc họ đang tìm, và làm cho trang họ bấm vào đủ thuyết phục để họ liên hệ. Hai nửa đều quan trọng. Lên top mà trang không trả lời được câu hỏi của khách thì lượt truy cập không thành đơn hàng.
Về mặt công việc, SEO website gồm bốn mảng mà người điều hành nên biết tên để đọc hiểu báo cáo:
- SEO kỹ thuật: Google vào được website, đọc được nội dung, hiểu được cấu trúc, trang tải nhanh trên điện thoại. Đây là phần nền, làm một lần rồi duy trì.
- Nghiên cứu từ khoá và kiến trúc nội dung: biết khách hàng tìm bằng những cụm từ nào, gom chúng thành nhóm chủ đề, quyết định trang nào phục vụ nhóm nào.
- Nội dung: các trang dịch vụ, sản phẩm, bài hướng dẫn trả lời đúng câu hỏi của khách, có chuyên môn thật.
- Uy tín: website được các nguồn độc lập nhắc tới và liên kết tới, doanh nghiệp có hồ sơ rõ ràng trên Google và các nền tảng khác.
Ba thứ SEO mang lại cho doanh nghiệp
1. Đón nhu cầu có sẵn thay vì đi tạo nhu cầu
Quảng cáo trên mạng xã hội thường chen vào lúc người xem đang làm việc khác. Người gõ "phần mềm quản lý kho" vào Google thì đang có vấn đề cần giải quyết và đang tìm người giải quyết. Đây là khác biệt lớn nhất của kênh tìm kiếm: ý định đã có sẵn, doanh nghiệp chỉ cần có mặt đúng chỗ. Với doanh nghiệp bán sản phẩm có chu kỳ cân nhắc dài như phần mềm, dịch vụ tư vấn, thiết bị, người mua thường tìm hiểu nhiều lượt trước khi liên hệ, và mỗi lượt tìm hiểu là một cơ hội được nhìn thấy.
2. Tài sản tích luỹ, không tắt khi ngừng trả tiền
Quảng cáo trả tiền theo lượt bấm có một đặc điểm đơn giản: ngừng trả tiền là ngừng có khách. Một trang đã lên được vị trí tốt thì tiếp tục mang khách về trong nhiều tháng, đôi khi nhiều năm, miễn là nội dung còn đúng và còn hữu ích. Bài viết, trang dịch vụ, liên kết từ nguồn khác đều cộng dồn lại. Đó là lý do SEO nên được nhìn như xây tài sản hơn là mua lượt truy cập.
Điều này không có nghĩa là SEO miễn phí. Chi phí nằm ở thời gian của người viết, người làm kỹ thuật, người có chuyên môn duyệt nội dung. Khác biệt là chi phí đó tạo ra thứ ở lại với doanh nghiệp.
3. Niềm tin trước khi khách liên hệ
Khách hàng doanh nghiệp hiếm khi mua ngay lần đầu thấy tên bạn. Họ đọc thêm, so sánh, hỏi đồng nghiệp. Một website có nhiều bài trả lời đúng câu hỏi của họ, viết bởi người hiểu nghề, là bằng chứng năng lực mà trang giới thiệu công ty không thay được. Nhiều khách tới với đơn vị làm phần mềm sau khi đọc một bài hướng dẫn chứ không phải sau khi xem trang chủ.
Những gì SEO không làm được
Nói rõ giới hạn giúp doanh nghiệp tránh kỳ vọng sai, cũng là cách nhận ra lời hứa không thật từ phía người bán dịch vụ.
- SEO không tạo ra nhu cầu cho sản phẩm hoàn toàn mới. Nếu chưa ai tìm tên loại sản phẩm của bạn trên Google, không có gì để xếp hạng. Trường hợp này cần kênh tạo nhận biết trước.
- SEO không nhanh. Website mới hoặc website chưa có uy tín thường cần nhiều tháng mới thấy chuyển động rõ. Google không công bố mốc thời gian cố định, và người nào hứa lên top trong vài tuần cho từ khoá có cạnh tranh là đang hứa điều họ không kiểm soát.
- SEO không cứu được sản phẩm hoặc trang bán hàng kém. Lượt truy cập tăng mà tỷ lệ liên hệ bằng không thì vấn đề nằm ở trang đích, giá trị đề xuất hoặc chính sản phẩm.
- Không ai cam kết được thứ hạng. Google tự quyết định thứ tự kết quả và thay đổi thuật toán liên tục. Tài liệu hướng dẫn chính thức của Google về việc thuê đơn vị SEO cũng lưu ý rằng không ai có thể đảm bảo vị trí số một.
Số liệu thật: SEO của chính alodev.vn đang ở đâu
Chúng tôi không dùng khách hàng giả định để minh hoạ. Ảnh dưới đây là bảng thứ hạng tự nhiên của chính alodev.vn, chụp trước khi gói Semrush của chúng tôi hết hạn. Nó cho thấy một điều quan trọng với người điều hành: tổng số từ khoá có thứ hạng nói rất ít, phải nhìn từ khoá nào đang thật sự mang khách về.
Đọc bằng mắt kinh doanh: toàn bộ lượng truy cập tự nhiên của website đến từ một bài, và bài đó lại là bài về công cụ SEO, không trực tiếp liên quan tới dịch vụ phần mềm mà chúng tôi bán. Có 45 từ khoá nghe có vẻ nhiều, nhưng 44 từ khoá kia chưa mang về ai. Đó là lý do mọi báo cáo SEO nên có cột lượng truy cập và cột trang đích, không chỉ đếm số từ khoá. Cách chúng tôi đọc bảng này để chọn việc làm tiếp được kể chi tiết trong bài về từ khoá gần top của series SEO thực chiến.
SEO mang lại gì khác nhau theo loại doanh nghiệp
Doanh nghiệp phần mềm và dịch vụ B2B
Lượng tìm kiếm nhỏ hơn hàng tiêu dùng nhưng mỗi khách có giá trị lớn và chu kỳ mua dài. SEO phù hợp nhất ở nhóm từ khoá mang ý định tìm giải pháp, chẳng hạn "phần mềm quản lý kho theo vị trí", và nhóm câu hỏi người mua đặt ra trong lúc cân nhắc. Nội dung cần chuyên môn thật: bảng so sánh, tiêu chí chọn, giới hạn của từng lựa chọn. Chỉ số nên theo dõi là số yêu cầu tư vấn từ kênh tự nhiên, không phải tổng lượt xem.
Bán lẻ và thương mại điện tử
Số trang lớn, mỗi sản phẩm một trang, nên phần kỹ thuật chiếm tỷ trọng cao: trang danh mục, bộ lọc sinh ra hàng nghìn đường dẫn trùng lặp, trang hết hàng, dữ liệu cấu trúc cho giá và tình trạng hàng. Nội dung chủ yếu nằm ở mô tả sản phẩm và trang danh mục chứ không phải blog. Chỉ số quan trọng là doanh thu từ kênh tự nhiên theo nhóm danh mục.
Dịch vụ tại địa phương
Phòng khám, nhà hàng, sửa chữa, spa, văn phòng luật: khách tìm kèm tên khu vực hoặc "gần đây". Ở nhóm này, hồ sơ doanh nghiệp trên Google và bản đồ thường quan trọng ngang website, và đánh giá của khách là yếu tố cạnh tranh trực tiếp. Chỉ số theo dõi là số cuộc gọi, lượt chỉ đường và lượt đặt lịch.
Khi nào nên đầu tư SEO, khi nào chưa
Bốn câu hỏi giúp quyết định nhanh:
- Khách hàng của bạn có tìm trên Google không? Kiểm bằng công cụ nghiên cứu từ khoá hoặc đơn giản nhất là gõ thử vài cụm từ khách hay dùng và xem Google gợi ý gì. Nếu gần như không ai tìm, SEO chưa phải kênh chính.
- Sản phẩm và thông điệp đã ổn định chưa? Doanh nghiệp đang đổi mô hình mỗi quý sẽ phải viết lại nội dung liên tục.
- Doanh nghiệp có chịu được nhịp chậm không? Nếu cần doanh thu trong tháng tới, kênh trả tiền cho kết quả nhanh hơn. SEO chạy song song và gánh dần.
- Có người trong doanh nghiệp đủ chuyên môn để duyệt nội dung không? SEO bền vững cần kiến thức nghề của chính doanh nghiệp. Đơn vị bên ngoài viết thay mà không có ai duyệt thì nội dung dễ chung chung.
Nếu trả lời có cho cả bốn, SEO đáng là một kênh chính. Nếu có hai hoặc ba, vẫn nên làm phần nền kỹ thuật ngay từ lúc dựng website, vì sửa sau tốn hơn nhiều, và bắt đầu nội dung ở quy mô nhỏ.
Cách SEO website lên top Google: khung việc cho người điều hành
Câu hỏi "cách seo website lên top google" được tìm nhiều nhưng câu trả lời không phải một mẹo. Nó là một chuỗi việc có thứ tự. Người điều hành không cần tự làm từng bước, nhưng nên biết thứ tự để kiểm tra đơn vị làm cho mình có đang đi đúng không.
- Kiểm nền kỹ thuật: website có được Google lập chỉ mục đầy đủ không, có trang lỗi, trang trùng, trang chậm không. Không xong bước này thì nội dung tốt cũng khó lên.
- Chọn chiến trường: nghiên cứu từ khoá, ưu tiên nhóm có ý định mua và độ khó vừa sức với uy tín hiện tại của website.
- Dựng trang phục vụ từng nhóm: trang dịch vụ cho nhóm từ khoá mua, bài hướng dẫn cho nhóm câu hỏi, liên kết qua lại thành cụm chủ đề.
- Viết nội dung có chuyên môn: số liệu có nguồn, ví dụ thật, nói rõ giới hạn. Đây là phần Google gọi là nội dung hữu ích, đặt con người lên trước.
- Xây uy tín: được các nguồn độc lập nhắc tới. Không mua liên kết hàng loạt.
- Đo và điều chỉnh hằng tháng bằng Google Search Console và công cụ phân tích truy cập, gắn với số liên hệ và đơn hàng.
Toàn bộ chuỗi này, áp dụng lên chính alodev.vn với số liệu thật, được trình bày trong bài quy trình SEO của Alodev. Các nguyên tắc nội dung và kỹ thuật cốt lõi có trong bài 10 nguyên tắc SEO cho website doanh nghiệp.
Đo hiệu quả SEO bằng chỉ số kinh doanh
Thứ hạng là chỉ số trung gian. Doanh nghiệp nên yêu cầu báo cáo SEO đi tới tận chỉ số kinh doanh, theo ba tầng:
- Tầng hiển thị: số lần xuất hiện và số lượt bấm từ Google Search Console, tách theo nhóm trang. Dữ liệu này lấy trực tiếp từ Google, đáng tin hơn số ước tính của công cụ bên thứ ba.
- Tầng hành vi: người vào từ kênh tự nhiên có đọc, có đi tiếp tới trang dịch vụ không.
- Tầng chuyển đổi: số form liên hệ, cuộc gọi, đơn hàng đến từ kênh tự nhiên, ghi nhận trong công cụ phân tích truy cập và đối chiếu với hệ thống quản lý khách hàng.
Câu hỏi thường gặp
SEO website là gì?
Là toàn bộ công việc giúp website được Google tìm thấy, hiểu đúng và xếp ở vị trí cao trong kết quả tự nhiên khi người dùng tìm đúng thứ doanh nghiệp cung cấp. Nó gồm bốn mảng: kỹ thuật, nghiên cứu từ khoá và kiến trúc nội dung, nội dung, và uy tín.
Cách SEO website lên top Google nhanh nhất là gì?
Không có đường tắt an toàn. Cách nhanh nhất trong khuôn khổ an toàn là chọn đúng nhóm từ khoá vừa sức với uy tín hiện tại của website, thường là cụm từ dài, cụ thể, độ khó thấp, rồi viết trang trả lời thật tốt cho nhóm đó. Các thủ thuật hứa lên nhanh như mua liên kết hàng loạt vi phạm chính sách chống spam của Google và có thể làm cả website mất thứ hạng.
Website mới thì bắt đầu SEO thế nào?
Làm đúng phần nền kỹ thuật ngay khi dựng, xác minh website với Google Search Console, gửi sơ đồ trang, rồi bắt đầu từ các trang dịch vụ chính và vài bài trả lời câu hỏi cụ thể nhất của khách. Website mới chưa có uy tín, nên tránh cạnh tranh ngay ở từ khoá ngắn, lượng tìm lớn.
Bao lâu thì SEO có kết quả?
Google không công bố mốc cố định. Trên thực tế cần tính bằng tháng, phụ thuộc mức cạnh tranh của ngành, tình trạng kỹ thuật và uy tín sẵn có của website. Nên đặt mốc đánh giá theo chỉ số trung gian trước, như số trang được lập chỉ mục và số lần hiển thị tăng, rồi mới tới liên hệ và đơn hàng.
Doanh nghiệp nên tự làm SEO hay thuê ngoài?
Phần chuyên môn nghề nên đến từ chính doanh nghiệp, vì không đơn vị bên ngoài nào hiểu sản phẩm của bạn bằng bạn. Phần kỹ thuật, nghiên cứu từ khoá và đo lường có thể thuê ngoài. Mô hình hay hiệu quả là đơn vị bên ngoài dựng hệ thống và quy trình, người trong doanh nghiệp đóng góp kiến thức và duyệt nội dung.
