Web WordPress: vì sao từng thống trị và vì sao doanh nghiệp đang rời đi

Web WordPress vẫn là lựa chọn phổ biến nhất thế giới: theo W3Techs ngày 25/09/2026, 40,2% website dùng WordPress, tương đương 58,7% thị phần trong nhóm website có dùng hệ quản trị nội dung (CMS). Nhưng đường tăng trưởng đã dừng. Tỷ lệ này đi từ 23,3% năm 2015 lên 43,2% năm 2022, đứng yên quanh 43% suốt bốn năm, rồi rơi xuống 40,2% trong năm 2026. Doanh nghiệp rời WordPress chủ yếu vì ba khoản chi phí đến sau ngày nghiệm thu: bảo trì plugin, rủi ro bảo mật từ plugin, và tốc độ tải trang khi site phình ra. Bài này giải thích vì sao WordPress từng thắng, những khoản đó lớn tới đâu, doanh nghiệp đang chuyển sang đâu, và những trường hợp vẫn nên ở lại.

WordPress thắng vì hạ giá thành của việc có một website

WordPress ra đời năm 2003 như một công cụ viết blog, mã nguồn mở theo giấy phép GPL. Ba điều kiện gặp nhau đúng lúc giúp nó chiếm gần nửa Internet. Thứ nhất, hosting chia sẻ chạy PHP và MySQL có mặt ở mọi nhà cung cấp, nên cài WordPress chỉ mất vài lần bấm. Thứ hai, kho theme và plugin cho phép người không biết lập trình ghép ra một website hoàn chỉnh: form liên hệ, bán hàng, đa ngôn ngữ, SEO. Thứ ba, trang quản trị đủ dễ để nhân viên văn phòng tự đăng bài, tự thay ảnh.

Với doanh nghiệp giai đoạn 2010 đến 2020, bài toán lúc đó là "có website" với chi phí thấp nhất. WordPress giải đúng bài toán ấy. Một đơn vị thiết kế chỉ cần mua một theme đa năng, dựng trang bằng trình kéo thả, giao tài khoản quản trị, và khách có website trong vài tuần. Ít lựa chọn thời đó cho được cùng lúc tốc độ, chi phí và độ linh hoạt như vậy.

Đỉnh 43% và bốn năm đi ngang

Đường cong trên cho thấy hai giai đoạn. Từ 2015 tới 2022, WordPress tăng trung bình khoảng 2,8 điểm phần trăm mỗi năm, phần lớn lấy từ nhóm website tự viết tay hoặc không có hệ quản trị. Từ 2022 tới đầu 2026, con số gần như bất động: 43,2%, 43,1%, 43,1%, 43,6%, 43,0%. Trong chín tháng đầu 2026, tỷ lệ giảm 2,8 điểm, về 40,2%.

Điều đáng chú ý nằm ở đường xám. Nhóm website không dùng CMS nào, tức site viết bằng framework hoặc mã tự dựng, ngừng giảm và tăng từ 28,6% lên 31,5% trong cùng năm 2026. Hai đường đổi chiều cùng lúc. W3Techs không công bố website rời WordPress đi đâu, nên đây là một tương quan, chưa phải bằng chứng. Nó cũng có thể phản ánh thay đổi trong mẫu website W3Techs theo dõi. Điều chắc chắn là WordPress đã hết giai đoạn lấy thêm thị phần mỗi năm.

Bảng xếp hạng cũng cho thấy đối thủ trực tiếp của WordPress ở mảng website nhỏ là các nền tảng thuê bao như Shopify và Wix. Chúng lấy đi phần khách chỉ cần một cửa hàng hoặc trang giới thiệu và không muốn tự lo máy chủ. Phần khách lớn hơn, cần tích hợp với hệ thống nội bộ, đi về phía website viết bằng framework.

Chi phí thật nằm ở plugin, và nó đến sau ngày nghiệm thu

Một website WordPress doanh nghiệp điển hình chạy lõi WordPress cộng một theme cộng vài chục plugin. Mỗi plugin là mã của một nhà phát triển độc lập, có lịch cập nhật riêng, có chất lượng riêng, và có thể ngừng phát triển bất cứ lúc nào. Người chủ website thực chất đang phụ thuộc vào vài chục nhà cung cấp phần mềm cùng lúc, mà phần lớn trong số đó họ không biết tên.

Báo cáo của Patchstack định lượng rủi ro này. Năm 2025 có 11.334 lỗ hổng mới được phát hiện trong hệ sinh thái WordPress, tăng 42% so với 2024. 91% nằm trong plugin, 9% trong theme. Lõi WordPress chỉ có 6 lỗ hổng, đều mức ưu tiên thấp. 1.966 lỗ hổng (17%) có mức nghiêm trọng cao, tức nhiều khả năng bị khai thác bằng công cụ quét tự động hàng loạt. Và 46% số lỗ hổng chưa có bản vá vào lúc được công bố.

Với chủ doanh nghiệp, các con số trên đổi thành ba việc phải có người làm. Một là cập nhật plugin đều đặn, vì lỗ hổng đã công bố bị quét trong vài giờ; mục lục báo cáo Patchstack ghi thời gian trung vị từ lúc công bố tới lúc bị khai thác hàng loạt là 5 giờ với nhóm lỗ hổng bị khai thác nhiều nhất. Hai là kiểm thử sau mỗi lần cập nhật, vì plugin A lên phiên bản mới có thể làm hỏng plugin B. Ba là theo dõi plugin bị bỏ rơi để thay thế trước khi nó thành cửa hậu. Ba việc này cần một người hiểu kỹ thuật, và phần lớn hợp đồng thiết kế website không tính đến nó.

Khoản thứ hai là plugin trả phí. Theme cao cấp, trình kéo thả, plugin form, plugin SEO, plugin sao lưu thường bán theo giấy phép gia hạn hằng năm. Khi giấy phép hết hạn, plugin vẫn chạy nhưng ngừng nhận bản vá. Patchstack cũng ghi nhận phần tăng mạnh của lỗ hổng nghiêm trọng năm 2025 đến từ các thành phần trả phí bán trên chợ như Envato, vì nhà nghiên cứu bảo mật khó tiếp cận mã của chúng.

Tốc độ: theme đa năng tải mọi thứ cho mọi trang

Theme đa năng được viết để bán cho hàng nghìn khách với hàng nghìn nhu cầu khác nhau, nên nó mang theo mã cho slider, hiệu ứng, bộ biểu tượng, nhiều bộ font, dù trang của bạn chỉ dùng một phần nhỏ. Trình kéo thả sinh ra nhiều lớp thẻ HTML lồng nhau. Mỗi plugin có thể chèn thêm tệp CSS và JavaScript vào mọi trang, kể cả trang không dùng tới nó.

Cần công bằng ở điểm này: WordPress được tối ưu tốt vẫn có thể nhanh, và phần làm chậm nặng nhất thường là mã bên thứ ba như quảng cáo, công cụ đo lường, chat. Khi chúng tôi đo trang chủ techcrunch.com, một website WordPress lớn, máy chủ trả HTML trong khoảng 20 mili giây, nhưng 73% dung lượng trang đến từ tên miền bên thứ ba. Phân tích đầy đủ nằm ở bài về website chậm dù thuê hosting mạnh trong cùng series. Điểm khác biệt là với WordPress, việc giữ trang nhẹ phụ thuộc vào kỷ luật của người quản trị khi cài plugin, còn nền tảng thì không ngăn ai cài thêm.

Doanh nghiệp đang chuyển sang đâu

Từ số liệu thị phần và từ khảo sát lập trình viên, có ba hướng đi chính. Nhóm website nhỏ, cần cửa hàng hoặc trang giới thiệu, chuyển sang nền tảng thuê bao như Shopify, Wix: nhà cung cấp lo máy chủ, bản vá và tốc độ, đổi lại doanh nghiệp chấp nhận giới hạn của nền tảng và phí hằng tháng. Nhóm cần website gắn với nghiệp vụ, như đồng bộ khách hàng về CRM, báo giá tự động, cổng khách hàng, chuyển sang website viết bằng framework như Next.js. Nhóm giữa giữ WordPress làm kho nội dung và dựng giao diện bằng framework phía trước (mô hình headless).

Khảo sát Stack Overflow 2025 cho thấy phía nguồn nhân lực. Trong câu hỏi về web framework và công nghệ web, 20,8% người trả lời dùng Next.js, 13,6% dùng WordPress, và 44,7% dùng React, thư viện nền của Next.js. Với doanh nghiệp, con số này quan trọng hơn thị phần website: nó nói về việc tuyển được người bảo trì hệ thống trong năm năm tới.

Cách Alodev tự chọn cho website của mình

Website alodev.vn và blog trancongthang.vn của người sáng lập đều viết bằng Next.js, không dùng WordPress. alodev.vn chạy Next.js 16 với trang quản trị và trình soạn thảo bài riêng; blog trancongthang.vn chạy Next.js cộng một máy chủ API Node.js đọc cơ sở dữ liệu SQLite. Lý do chính là hai website này gắn với hệ thống khác của công ty: form liên hệ trên alodev.vn gửi thẳng về phần mềm quản lý nội bộ ALODEV AIO, còn blog có quy trình đăng bài hẹn giờ và kiểm tra nội dung tự động bằng script. Làm những việc đó bằng plugin sẽ là ghép thêm nhiều mảnh không do mình kiểm soát.

Cái giá chúng tôi trả cũng có thật. Mọi tính năng WordPress có sẵn, như sơ đồ trang, nguồn RSS, trang lưu trữ, phân quyền biên tập, đều phải tự viết hoặc tự cấu hình. Và website chỉ có người sửa được khi có lập trình viên hiểu mã. Với một công ty phần mềm, đó là lợi thế. Với doanh nghiệp không có đội kỹ thuật, đó là rủi ro cần tính trước.

Khi nào KHÔNG nên rời WordPress

• Website chủ yếu là nội dung, nhiều người biên tập, ít tích hợp: WordPress vẫn là công cụ biên tập tốt nhất trong tầm giá, và đội biên tập đã quen tay.
• Website đang chạy ổn, có người bảo trì đều đặn, số plugin ít và được chọn kỹ: chuyển nền tảng chỉ để theo xu hướng là tốn tiền mà không giải quyết vấn đề nào.
• Nghiệp vụ dựa vào một plugin chuyên dụng khó thay, như WooCommerce với nhiều tiện ích đã tích hợp, hoặc hệ thống khoá học trực tuyến: viết lại tương đương tốn nhiều hơn phần tiết kiệm được.
• Doanh nghiệp không có ngân sách bảo trì mã nguồn sau bàn giao: website viết bằng framework cũng cần người cập nhật thư viện và vá lỗi. Không có người đó, rủi ro chỉ đổi chỗ.
• Thứ hạng SEO đang tốt và đường dẫn phức tạp: chuyển nền tảng mà không giữ đúng URL và chuyển hướng 301 có thể mất lượng truy cập tự nhiên trong nhiều tháng.

Nếu website WordPress hiện tại chậm hoặc từng bị tấn công, bước đầu tiên nên là kiểm tra danh sách plugin, gỡ những plugin không dùng, cập nhật phần còn lại, và đo tốc độ trước và sau. Nhiều trường hợp chỉ cần vậy là đủ. Chỉ khi website cần làm những việc nền tảng không làm được, hoặc chi phí bảo trì hằng năm vượt chi phí làm lại, mới đáng tính chuyện rời đi.

Câu hỏi thường gặp

Năm 2026 WordPress còn phổ biến không?

Còn. W3Techs ghi nhận 40,2% website toàn cầu dùng WordPress vào ngày 25/09/2026, gấp khoảng bảy lần Shopify (5,4%). Điểm thay đổi là tốc độ tăng: tỷ lệ đứng quanh 43% từ 2022 và bắt đầu giảm trong năm 2026.

Web WordPress có an toàn không?

Lõi WordPress khá an toàn: năm 2025 chỉ có 6 lỗ hổng ở lõi, đều mức thấp. Rủi ro đến từ plugin và theme, nơi chiếm 91% và 9% trong 11.334 lỗ hổng mới theo Patchstack. Một website WordPress an toàn tới đâu phụ thuộc vào số plugin, nguồn gốc của chúng và việc có người cập nhật đều đặn hay không.

Nên chọn WordPress hay Next.js cho website công ty?

Chọn WordPress khi website chủ yếu là nội dung, cần lên nhanh và không có đội lập trình bảo trì. Chọn Next.js khi website phải gắn với hệ thống nội bộ, cần tốc độ ổn định, và có đơn vị phát triển cam kết bảo trì mã nguồn sau bàn giao.

Chuyển từ WordPress sang nền tảng khác có mất SEO không?

Không mất nếu giữ nguyên đường dẫn hoặc chuyển hướng 301 đầy đủ từ URL cũ sang URL mới, giữ tiêu đề, mô tả và dữ liệu có cấu trúc, và gửi lại sơ đồ trang cho Google. Thứ hạng thường dao động vài tuần sau khi chuyển; mất lâu dài hầu hết do bỏ sót chuyển hướng.

Website WordPress bị chậm thì nên sửa hay làm lại?

Nên sửa trước: đo bằng Lighthouse hoặc PageSpeed Insights, gỡ plugin không dùng, tắt script bên thứ ba không cần thiết, nén ảnh, bật bộ nhớ đệm. Chỉ tính chuyện làm lại khi đã tối ưu mà trang vẫn chậm vì theme, hoặc khi website cần tính năng mà nền tảng hiện tại không đáp ứng được.