Vì sao nhiều doanh nghiệp ứng dụng AI nhưng không thấy hiệu quả
Nguyên nhân phổ biến nhất là bắt đầu từ công cụ chứ không từ vấn đề. Doanh nghiệp mua một phần mềm có gắn mác AI, nhưng đội ngũ không thay đổi quy trình làm việc cũ để tận dụng công cụ mới, kết quả là công cụ chạy song song với cách làm cũ mà không thay thế được phần việc tốn thời gian nào, khiến chi phí đầu tư ban đầu không mang lại giá trị tương xứng.
Các nhóm ứng dụng AI phổ biến cho doanh nghiệp vừa và nhỏ
- Hỗ trợ soạn thảo nội dung: email, mô tả sản phẩm, bài đăng mạng xã hội theo mẫu có sẵn.
- Chatbot trả lời câu hỏi thường gặp của khách hàng trên website hoặc kênh nhắn tin.
- Trích xuất thông tin từ hoá đơn, hợp đồng thành dữ liệu có cấu trúc, giảm nhập liệu thủ công.
- Phân loại và ưu tiên yêu cầu hỗ trợ khách hàng theo mức độ khẩn cấp.
- Tổng hợp báo cáo nhanh từ dữ liệu bán hàng, giúp lãnh đạo nắm tình hình mà không cần đợi báo cáo thủ công cuối tuần.
Ví dụ ứng dụng AI thật trong sản phẩm của Alodev
Trong hệ thống ALODEV AIO, đội phát triển đã thử nghiệm dùng mô hình ngôn ngữ để tóm tắt nhanh báo cáo chấm công và biến động nhân sự hằng tuần thành vài dòng gạch đầu ý ngắn gọn, thay vì để quản lý phải tự đọc bảng số liệu chi tiết mỗi lần. Điểm quan trọng khi triển khai là vẫn giữ bảng số liệu gốc đi kèm bản tóm tắt, để người quản lý có thể kiểm tra lại khi thấy con số bất thường, không phụ thuộc hoàn toàn vào bản tóm tắt do AI tạo ra.
Các bước bắt đầu ứng dụng AI cho doanh nghiệp nhỏ
- Liệt kê các công việc lặp lại đang tốn nhiều thời gian nhất của nhân viên trong một tuần làm việc bình thường.
- Chọn một công việc cụ thể, thử nghiệm với công cụ AI có sẵn trước khi đầu tư xây dựng riêng.
- Đánh giá kết quả thử nghiệm trong vài tuần, so sánh thời gian tiết kiệm được với công sức bỏ ra để vận hành công cụ mới.
- Chỉ mở rộng sang các quy trình khác sau khi đã chứng minh hiệu quả rõ ràng ở bước thử nghiệm đầu tiên.
Doanh nghiệp cần tư vấn xác định điểm bắt đầu ứng dụng AI phù hợp với quy mô của mình có thể liên hệ Alodev tại /dich-vu.
Bài học từ việc triển khai AI trong nội bộ Alodev
Ngoài ví dụ tóm tắt báo cáo chấm công, đội Alodev còn thử dùng AI để phân loại ban đầu các yêu cầu hỗ trợ kỹ thuật gửi về từ khách hàng, gắn nhãn mức độ ưu tiên trước khi chuyển cho người phụ trách xử lý. Bài học rút ra là mô hình AI phân loại khá tốt với các yêu cầu có mẫu câu quen thuộc lặp lại nhiều, nhưng vẫn cần con người rà soát lại với các yêu cầu diễn đạt mơ hồ hoặc liên quan tới nhiều vấn đề cùng lúc, tránh để hệ thống tự động chuyển sai người xử lý mà không ai kiểm tra lại.
Những rủi ro cần lưu ý khi mở rộng ứng dụng AI
- Quá phụ thuộc vào kết quả AI mà không có bước kiểm tra lại của con người ở các quyết định quan trọng.
- Dữ liệu huấn luyện hoặc dữ liệu đầu vào có sai lệch, khiến kết quả AI đưa ra bị thiên lệch theo hướng không mong muốn.
- Chi phí vận hành tăng dần khi lượng sử dụng tăng, cần theo dõi để tránh vượt ngân sách dự kiến ban đầu.
- Thiếu quy trình xử lý khi AI đưa ra kết quả sai, dẫn tới việc không ai chịu trách nhiệm rà soát lại.
Muốn biết một ứng dụng AI đã thực sự mang lại hiệu quả hay chưa, doanh nghiệp nên đặt ra một vài chỉ số cụ thể trước khi thử nghiệm, ví dụ thời gian trung bình xử lý một yêu cầu giảm bao nhiêu, hoặc số lượng công việc thủ công giảm được bao nhiêu mỗi tuần, thay vì chỉ đánh giá cảm tính rằng công cụ có vẻ hữu ích. So sánh số liệu trước và sau khi áp dụng trong cùng một khoảng thời gian giúp quyết định mở rộng hay dừng lại có cơ sở rõ ràng hơn.
Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp nhỏ có đủ dữ liệu để ứng dụng AI không?
Nhiều ứng dụng AI phổ biến hiện nay dùng mô hình đã huấn luyện sẵn trên khối lượng dữ liệu khổng lồ từ trước, không yêu cầu doanh nghiệp phải có kho dữ liệu lớn mới bắt đầu được, phù hợp cho doanh nghiệp nhỏ muốn thử nghiệm với các tác vụ như viết nội dung hoặc trả lời câu hỏi cơ bản của khách hàng.
Ứng dụng AI có thay thế hoàn toàn nhân viên không?
Trong phần lớn trường hợp ở doanh nghiệp vừa và nhỏ, AI phù hợp để hỗ trợ, giảm tải công việc lặp lại, chứ chưa thay thế hoàn toàn vai trò cần phán đoán và trách nhiệm cuối cùng của con người.
Chi phí ứng dụng AI cho doanh nghiệp nhỏ có cao không?
Nhiều công cụ AI phổ biến có gói dùng thử miễn phí hoặc chi phí theo mức sử dụng thấp, phù hợp để doanh nghiệp nhỏ thử nghiệm trước khi đầu tư xây dựng giải pháp riêng tốn kém hơn.
Dữ liệu doanh nghiệp có an toàn khi dùng công cụ AI của bên thứ ba không?
Cần đọc kỹ điều khoản sử dụng dữ liệu của từng nhà cung cấp, đặc biệt với dữ liệu khách hàng hoặc thông tin kinh doanh nhạy cảm, và ưu tiên các nhà cung cấp có cam kết rõ ràng về việc không dùng dữ liệu của doanh nghiệp để huấn luyện mô hình chung.
Có cần một người phụ trách riêng cho việc ứng dụng AI trong doanh nghiệp nhỏ không?
Không nhất thiết cần vị trí toàn thời gian ngay từ đầu. Một nhân viên hiện có am hiểu quy trình nghiệp vụ, được giao thêm trách nhiệm theo dõi và đánh giá hiệu quả các công cụ AI đang thử nghiệm, thường đã đủ cho giai đoạn bắt đầu trước khi doanh nghiệp mở rộng quy mô ứng dụng.
