Với chủ doanh nghiệp và người làm nhân sự, tin lùi cải cách tiền lương dễ gây nhầm lẫn nếu không phân biệt rõ hai phần: phần cải cách toàn diện áp dụng cho khu vực hưởng lương ngân sách nhà nước (cán bộ, công chức, viên chức), và phần điều chỉnh lương cơ sở, lương tối thiểu vùng vẫn tiếp tục vận hành và có ảnh hưởng gián tiếp tới doanh nghiệp.
Vì sao cải cách toàn diện bị lùi
Ban Kinh tế Trung ương được giao chủ trì sơ kết việc thực hiện Nghị quyết số 27-NQ/TW và đề xuất việc triển khai 5 bảng lương, 9 chế độ phụ cấp mới của khu vực công để trình Trung ương xem xét sau năm 2026, khi Bộ Chính trị đã ban hành và triển khai xong hệ thống Danh mục vị trí việc làm trong hệ thống chính trị. Nói cách khác, cải cách bị lùi vì điều kiện nền tảng (danh mục vị trí việc làm, cơ sở để trả lương theo vị trí thay vì hệ số) chưa hoàn thiện, không phải do huỷ bỏ chủ trương.
Lộ trình mới doanh nghiệp nên theo dõi
- Tháng 7 đến tháng 10/2026: Bộ Nội vụ cùng các thành viên Ban Chỉ đạo xây dựng, hoàn thiện dự thảo Đề án cải cách.
- Tháng 1/2027 (dự kiến): hoàn thiện dự thảo Nghị quyết về cải cách tiền lương.
- Tháng 2/2027 (dự kiến): trình Bộ Chính trị, Ban Bí thư xem xét.
- Tháng 3/2027 (dự kiến): trình Ban Chấp hành Trung ương Đảng.
Phần vẫn tiếp tục: điều chỉnh lương cơ sở
Trong khi chờ đề án cải cách toàn diện, việc điều chỉnh mức lương cơ sở (áp dụng cho cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang) vẫn được thực hiện theo lộ trình riêng, dự kiến áp dụng từ ngày 01/7/2026. Đây là phần khác với lộ trình cải cách 5 bảng lương đã nêu ở trên, và là phần có liên hệ gián tiếp tới doanh nghiệp tư nhân qua các khoản tính theo lương cơ sở như mức đóng bảo hiểm tối đa.
Ảnh hưởng tới doanh nghiệp ngoài khu vực công
Doanh nghiệp tư nhân không áp dụng bảng lương của khu vực công, nên việc lùi cải cách 5 bảng lương không tác động trực tiếp tới cách trả lương nội bộ. Ảnh hưởng gián tiếp nằm ở hai điểm: lương cơ sở là căn cứ tính mức đóng bảo hiểm xã hội tối đa cho một số khoản, và lương tối thiểu vùng (một chính sách riêng, không nằm trong lộ trình bị lùi) vẫn được điều chỉnh định kỳ, ảnh hưởng trực tiếp tới mức lương tối thiểu doanh nghiệp phải trả người lao động.
Câu hỏi thường gặp
Lùi cải cách tiền lương có nghĩa là lương cơ sở không tăng nữa không?
Không. Phần bị lùi là việc chuyển sang hệ thống 5 bảng lương và 9 chế độ phụ cấp mới cho khu vực công. Việc điều chỉnh mức lương cơ sở hiện hành vẫn tiếp tục theo lộ trình riêng, dự kiến áp dụng từ 01/7/2026.
Doanh nghiệp tư nhân có phải áp dụng 5 bảng lương mới khi được ban hành không?
Không. Hệ thống 5 bảng lương và 9 chế độ phụ cấp theo Nghị quyết 27 áp dụng cho khu vực hưởng lương từ ngân sách nhà nước (cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang), không áp dụng cho doanh nghiệp ngoài khu vực này.
Vì sao cần hoàn thiện Danh mục vị trí việc làm trước khi cải cách tiền lương?
Cải cách hướng tới trả lương theo vị trí việc làm thay vì chỉ theo hệ số, thâm niên như hiện nay. Muốn làm được điều này cần có danh mục vị trí việc làm đầy đủ, rõ ràng trong toàn hệ thống chính trị làm căn cứ xây dựng bảng lương mới, nên việc hoàn thiện danh mục này là điều kiện tiên quyết.
Lương tối thiểu vùng có nằm trong phần bị lùi không?
Không. Lương tối thiểu vùng là chính sách riêng dành cho khu vực doanh nghiệp, được điều chỉnh theo lộ trình và cơ chế khác với cải cách tiền lương khu vực công, không nằm trong phần bị lùi lại được nêu ở đây.
